woj. małopolskie, pow. Tarnów, gm. Ciężkowice
Cmentarz wojennym nr 141 Ciężkowice należy do zespołu czterystu Zachodniogalicyjskich Cmentarzy Wielkiej Wojny Okręg IV – Łużna
zdj. plany, projekty archiwalne – Archiwum Narodowe Kraków
Opis architektury i założenia przestrzennego
Projekt: Jan Szczepkowski
Cmentarz wojenny nr 141 Ciężkowice o pow. 628 m2 założony na rzucie przełamanego symetrycznego prostokąta z poprzeczną osią symetrii. Północno-zachodni narożnik wzmocniony murem oporowym z bastionowo uformowaną skarpą. Ogrodzenie przednie i częściowo boczne stanowi drewniany niski płot sztachetowy na ciągłej podwyższonej podmurówce pomiędzy kamiennymi słupami nakrytymi dwustopniowym czterospadowym kamiennym daszkiem. Pozostałą część ogrodzenia stanowi pełny mur kamienny nakryty dwuspadową płytą. Wejście w formie trójskrzydłowej drewnianej furtki sztachetowej ujętej w dwa kamienne słupy ogrodzenia. Przed wejściem podest i czterostopniowe schody ujęte w niskie policzkowe murki nakryte dwuspadowo. Boczne skrzydła furtki nieruchome.
Element centralny
Element centralny stanowi kamienny krzyż dwuramienny z klockowymi wzmocnieniami w narożach ramion. Krzyż ustawiony na sześciennym cokole z trójstopniową podstawą. W przedniej ścianie cokołu płycina po tablicy inskrypcyjnej. Po obu stronach cokołu symetryczne skrzydła w formie ustopniowanego muru kamiennego nakrytego dwuspadową płytą zakończoną słupami z czterospadowym betonowym nakryciem na gzymsowej płycie. Przy słupach kamienne ławy wsparte na nieregularnych ciosach piaskowca.
Układ kwater i formy nagrobne
Mogiły ziemne w trzech szeregach równoległych do podłużnej osi nekropolii. Nagrobki w trzech rodzajach: – krzyże drewniane jednoramienne nakryte deskowym daszkiem; – krzyże drewniane dwuramienne nakryte deskowym daszkiem; – betonowe duże stele z żeliwną płytą z nazwiskami poległych.
Dane o poległych
Na cmentarzu wojennym nr 141 Ciężkowice w 25 mogiłach zbiorowych i 16 pojedynczych pochowano 348 żołnierzy w tym 255 rosyjskich, 33 austro-węgierskich i 60 niemieckich. Z imienia i nazwiska znanych jest 74 żołnierzy w tym 14 austro-węgierskich, 2 rosyjskich i 58 niemieckich. Żołnierze austro-węgierscy przynależeli do: Sapp.B.; Sch.R. 9. Żołnierze rosyjscy przynależeli do: I.R. 148, 278. Żołnierze niemieccy przynależeli do: K.P.G.G.R. 4; K.P.G.G.R. 4 /19 P.K.; P.G.F.A.R. 4; K.P.G.R.z.F. 4; Garde Pion.Bat. /5. Polegli: 16.12.1914, 2.02.1915, 29.04.1915.
zdj. plany, projekty archiwalne – Archiwum Narodowe Kraków
Informacje praktyczne
Dojście: cmentarz wojenny nr 141 Ciężkowice zlokalizowany jest na południowym skraju kompleksu leśnego „Rakutowa” przy drodze.
Dokładna lokalizacja GPS: 49.785436 21.009344
zdj. 12.08.25 – Bogdan Jezierski
zdj. archiwalne – Roman Frodyma – w prywatnych zbiorach B. Jezierski
Bibliografia i źródła:
- Wojskowy Urząd Opieki nad grobami wojennymi Okręgu Korpusu nr V w Krakowie, Archiwum Narodowe Kraków, Sygnatura 29/275/0, Liczba serii 1, Liczba skanów 108536.
- Broch R., Hauptmann H., Die westgalizischen Heldengräber aus den Jahren des Weltkrieges 1914-1915, Wien 1918.
- Duda O., Cmentarze Wojenne z lat 1914 – 1918 w Galicji Zachodniej. Czas Świetności i Czas Pogardy, Nowy Sącz 1980 – 1987 (maszynopis w prywatnych zbiorach B. Jezierskiego).
- Duda O., Cmentarze I wojny światowej w Galicji Zachodniej 1914-1918, Warszawa: Ośrodek Ochrony Zabytkowego Krajobrazu 1995.
- Duda O., Alfabetyczny Wykaz Poległych, Nowy Sącz 1980 – 1986 (maszynopis w prywatnych zbiorach B. Jezierskiego).
- Drogomir J., Polegli w Galicji Zachodniej 1914-1915 (1918). Wykazy poległych, zmarłych i pochowanych na 400 cmentarzach wojskowych w Galicji Zachodniej, Tarnów: Muzeum Okręgowe w Tarnowie, tom I, II, III, Tarnów: 1999, 2002, 2025.
- Fotografie: zdj. współczesne różny okres – Bogdan Jezierski; zdj. archiwalne – Roman Frodyma (zbiory B. Jezierski).
Wszystkie prawa zastrzeżone © [2026] Cmentarze Wielkiej Wojny. Prezentowane na stronie materiały, w szczególności autorskie teksty, opracowania historyczne, bazy danych, fotografie oraz szata graficzna, podlegają ochronie praw autorskich zgodnie z ustawą z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Kopiowanie, powielanie, dystrybucja lub wykorzystywanie całości lub fragmentów materiałów bez uprzedniej, pisemnej zgody administratora jest surowo zabronione. Dozwolone jest korzystanie z treści wyłącznie w ramach dozwolonego użytku osobistego oraz cytowanie fragmentów z podaniem źródła (prawo cytatu).