woj. małopolskie, pow. Gorlice, gm. Gorlice
Cmentarz wojenny nr 74 Szymbark należy do zespołu czterystu Zachodniogalicyjskich Cmentarzy Wielkiej Wojny Okręg III – Gorlice
zdjęcia, plany, projekty archiwalne – Archiwum Narodowe Kraków
Opis architektury i założenia przestrzennego
Projekt: Hans Mayr
Cmentarz wojenny nr 74 Szymbark powstał w 1915 r. jako jednolite założenie kompozycyjne w formie niesymetrycznego wieloboku zamkniętego skośnie od zachodu o pow. 526 m2. Cmentarz usytuowany w obrębie cmentarza parafialnego. Oś główna wyznaczona furtką w prostokątnym wyłamaniu ogrodzenia południowego. Ogrodzenie od północy i zachodu stanowi pełny mur betonowy, od pozostałych stron słupki betonowe połączone parami rur żelaznych na wspólnym kamienno betonowym fundamencie. Furtka z rur żelaznych między betonowymi słupkami zamknięta od góry półkoliście wygiętą rurą.
Element centralny
Głównym elementem cmentarza jest duży metalowy krzyż przykryty półkolistym, blaszanym daszkiem. Pierwotnie był tu wysoki drewniany krzyż łaciński zamknięty półkolistą blaszaną glorią.
Układ kwater i formy nagrobne
Na nagrobkach: -stele betonowe zamknięte trójkątnie o lekko pochylonych bokach, z żeliwną tablicą inskrypcyjną; – krzyże łacińskie „cruz triumphi” z płyciną obramioną poprzecznymi nacięciami, napisem 1915 na skrzyżowaniu ramion, na postumencie betonowym, kwadratowym o sfazowanych krawędziach; – krzyże żeliwne maltańskie z okrągłymi medalionami i wieńcem dębowym, na kwadratowych cokołach. Na medalionie cyfry 1915; – krzyż dwuramienny lotaryński z wieńcem dębowym. Na dolnym kwadracie napis 1914; – stela sześciu polskich żołnierzy poległych 7 września 1939 roku z 1 Pułku Strzelców Podhalańskich.
Dane o poległych
Na cmentarzu wojennym nr 74 Szymbark w 12 mogiłach zbiorowych i 36 mogiłach pojedynczych pochowano 78 żołnierzy w tym 45 żołnierzy austrowęgierskich, 28 żołnierzy niemieckich i 5 żołnierzy rosyjskich. Z imienia i nazwiska znanych jest 77 żołnierzy w tym 5 rosyjskich, 44 austro-węgierskich i 28 niemieckich. Żołnierze rosyjscy przynależeli do: I.R. 33, 242, 244. Żołnierze austro-węgierscy przynależeli do: I.R. 3, 20, 56, 57, 100; Ldst.San.Abt. 3; Sch.R. 9, 12; F.K.R. 12; S.H.D. 9, 15. Żołnierze niemieccy przynależeli do: P.I.R. 3, 22, 58; P.R.I.R. 272. Polegli: 18.01.1915; 9-26-27.02.1915; 5-7-9-10-14-16-17-18-19-20-22-23-24-25-27.03.1915; 9-18-21-30.04.1915; 1-2-3-4-5-6-7-8-9-10-14-15-18.05.1915.
zdjęcia, plany, projekty archiwalne – Archiwum Narodowe Kraków
Informacje praktyczne
Dojazd: Cmentarz wojenny nr 74 Szymbark znajduje się na terenie cmentarza parafialnego.
Dokładna lokalizacja GPS: 49.623632 21.093105
zdjęcia różny okres – B. Jezierski
zdjęcia archiwalne – Roman Frodyma – w prywatnych zbiorach B. Jezierski
Bibliografia i źródła:
- Wojskowy Urząd Opieki nad grobami wojennymi Okręgu Korpusu nr V w Krakowie, Archiwum Narodowe Kraków, Sygnatura 29/275/0, Liczba serii 1, Liczba skanów 108536.
- Broch R., Hauptmann H., Die westgalizischen Heldengräber aus den Jahren des Weltkrieges 1914-1915, Wien 1918.
- Duda O., Cmentarze Wojenne z lat 1914 – 1918 w Galicji Zachodniej. Czas Świetności i Czas Pogardy, Nowy Sącz 1980 – 1987 (maszynopis w prywatnych zbiorach B. Jezierskiego).
- Duda O., Cmentarze I wojny światowej w Galicji Zachodniej 1914-1918, Warszawa: Ośrodek Ochrony Zabytkowego Krajobrazu 1995.
- Duda O., Alfabetyczny Wykaz Poległych, Nowy Sącz 1980 – 1986 (maszynopis w prywatnych zbiorach B. Jezierskiego).
- Drogomir J., Polegli w Galicji Zachodniej 1914-1915 (1918). Wykazy poległych, zmarłych i pochowanych na 400 cmentarzach wojskowych w Galicji Zachodniej, Tarnów: Muzeum Okręgowe w Tarnowie, tom I, II, III, Tarnów: 1999, 2002, 2025.
- Fotografie: zdj. współczesne różny okres – Bogdan Jezierski; zdj. archiwalne – Roman Frodyma (zbiory B. Jezierski).
Wszystkie prawa zastrzeżone © [2026] Cmentarze Wielkiej Wojny. Prezentowane na stronie materiały, w szczególności autorskie teksty, opracowania historyczne, bazy danych, fotografie oraz szata graficzna, podlegają ochronie praw autorskich zgodnie z ustawą z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Kopiowanie, powielanie, dystrybucja lub wykorzystywanie całości lub fragmentów materiałów bez uprzedniej, pisemnej zgody administratora jest surowo zabronione. Dozwolone jest korzystanie z treści wyłącznie w ramach dozwolonego użytku osobistego oraz cytowanie fragmentów z podaniem źródła (prawo cytatu).